မလိခ။         ။ “အိမ်ကနေတောကို သုံး၊ လေးရက် ပုန်းနေပေမဲ့ လုံခြုံမှု မရှိတော့လို့ လိုင်ဇာဘက် သုံးရက် လမ်းလျှာက်ပြီး လာခဲ့ရတယ်။ အငယ်ဆုံး ကလေးကိုတော့ ကားနဲ့ ထည့်ပေးလိုက်တယ်။ ကျမက ကလေးနှစ်ယောက်နဲ့ တောလမ်းကနေ လမ်းလျှောက်လာတယ်။” လွန်ခဲ့တဲ့ ၆ နှစ် ကချင်လွတ်လပ်ရေး အဖွဲ့နှင့် အစိုးရ တပ်မတော်အကြား တိုက်ပွဲတွေ ပြန်ဖြစ်တဲ့ အချိန်မှာ တွေ့ကြုံခဲ့တဲ့ အဖြစ်အပျက်ကို ပြန်ပြောပြနေတာပါ။ “အငယ် ဆုံးကလေးနဲ့ သုံးရက် ကြာမှ ပြန်တွေ့တယ်။” ခုလို ပြောပြနေသူကတော့ အသက် ၄၀ နှစ်အရွယ် ဒေါ်လထော်နန်ဂရောင် ဖြစ်ပါတယ်။ ကချင်တပ်မှာ တာဝန်ထမ်းဆောင်နေတဲ့ ယောက်ျားဖြစ်သူနဲ့ကတော့ တကျော့ပြန်တိုက်ပွဲတွေ စဖြစ်ခဲ့တဲ့ ၂၀၁၁ ဇွန်လ ၉  ရက်နောက်ပိုင်း နှစ်လ […]

  ပစ်တိုင်းထောင်မ။             ။ “သူတို့က ယောကျ်ားရဲ့ ခြေဆေးရေတွေ အကုန်လုံးသောက်ခိုင်းတာပဲ” ပိန်ပိန်ပါးပါး အရပ် (၅ ပေ ၂ လက်မ) လောက်ရှိပြီး စကားသံဝဲ၀ဲလေးနဲ့ တအာင်း(ပလောင်) တိုင်းရင်းသူဆေးဆရာမ Lway Katae Nyime က သူ့အတွေ့အကြုံကို ပြောပြတာပါ။ ကျေးလက်တောရွာတွေမှာ ကလေးမမွေးနိုင် ရင် မီးနေသည်ကို ယောကျ်ားလုပ်သူရဲ့ ခြေဆေးရေတိုက်တဲ့အကြောင်း ပြောပြနေတာပါ။ သူ့အနေနဲ့ လှည့်လည်ဆေးကုသပေးနေတာ (၅)နှစ်ရှိနေပြီး မွေးလူနာတွေရဲ့ အခြေအနေ၊ သင်ယူတတ် မြှောက်ထားတဲ့ ဆေးပညာအရ မွေးလူနာ ဘယ်အခြေအနေဆို မွေးနိုင်တယ်ဆိုတာ ခန့်မှန်းနိုင်တယ်လို့ ပြောပါတယ်။ “မွေးလူနာရှိလို့ သူတို့က လာခေါ်တယ်။ ကိုယ်ကကြည့်ပြီး ဘယ်အဆင့်မှာ မွေးမလဲ ကိုယ်သိတယ်လေ” ဒါပေမယ့် ကျေးရွာတွေရောက်တဲ့အခါမှာ ပြောရရှင်းပြရတာခက်ခဲပြီး ရွာသားတွေရဲ့ ခေတ်မမီတော့တဲ့ […]

ချမ်းငြိမ်း။           ။ “ငါကြီးလာရင် လူတွေရဲ့ အသက်တွေကို ကယ်နိုင်တဲ့ ဆရာဝန်မကြီးလုပ်မယ်” ဆိုတဲ့ စိတ်ကူးယဉ်အိပ်မက်ကို မက်ခဲ့တဲ့ မိန်းကလေးငယ်တဦးဟာ သူ့မရဲ့ရည်မှန်းချက်ကိုရောက်အောင် အေးအေးချမ်းချမ်းနဲ့ ပညာသင်ခွင့်ရရှိခဲ့သူတဦးတော့ မဟုတ် ပါဘူး။ ပြည်မနဲ့ မြို့ရန်ကုန်က ကလေးတွေ ကျောင်းစာသင်ခန်းတွေထဲမှာ ငြိမ်းငြိမ်းချမ်းချမ်း ပညာသင်ကြားခွင့်ရနေချိန်မှာ သူမကတော့ သေနတ်သံ၊ ဗုံးသံတွေနဲ့ စစ်ပွဲတွေအကြားမှာ အသက်လုပြေးနေခဲ့ရသူပါ။ “အဲဒီအချိန်မှာ ပြေးနေလွှားနေရတယ်လေ။ ရွာထဲမှာ နေလို့ ဘယ်ရဲမလဲ။ ကိုယ့်အသက်က အဲဒီသေနတ်ပြောင်းဝမှာ ရှိနေတာ ကိုး” လို့  အသက် (၄၃) နှစ်ရှိပြီဖြစ်တဲ့ ဆရာမနန်းထွေးကြည်က သူမ (၅)နှစ်သမီးအရွယ်ကတည်းက စစ်ပြေးခဲ့ရတဲ့ အတိတ်က အကြောင်းတွေကို ပြန်ရှင်းပြပါတယ်။ လူ့အသက်တွေကို သေစေနိုင်တဲ့ လက်နက်တွေ ကိုင်ဆောင်ထားတဲ့ စစ်သားကြီးတွေရဲ့ရှေ့မှာ ရွာသူရွာသားတွေနဲ့အတူ အ ကြိမ်ကြိမ် […]

နန်းဆိုင်နွမ်။          ။ သမီးလေးရဲ့လိင်အင်္ဂါတဝိုက်တွင် ယောင်ရမ်းကာ သွေးများလည်းထွက်နေပြီး၊ အရွယ်နဲ့မလိုက် နာကျင်ခံစားကာ အော်ငိုနေတာကို အမေ တယောက်အနေနဲ့ ပြောမပြတတ်အောင် ခံစားရကြောင်း ဒေါ်ထွေးရီက ဆိုပါတယ်။ “သမီးလေး ဗိုက်အောင့်တယ်ဆိုပြီး အော်ငိုရင် ကျမ အရမ်းခံပြင်းတယ်..” လို့လည်း မျက်ရည်ကျရင်း ပြောပြပါတယ်။ ဒေါ်ထွေးရီရဲ့သမီးငယ်လေး အသက် (၄)နှစ်အရွယ် ဝေေ၀ (အမည်လွှဲ) ဟာ ဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ အဓမ္မပြုကျင့်ခံခဲ့ရတာဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဖြစ်ရပ်ဟာ သူတို့မိသားစုဟာ မန္တလေးမြို့၊ အောင်မြေသာဇံမြို့နယ်၊ စိန်တုံးကျောင်းတိုက်ဝန်းထဲမှာ ခေတ္တသွားရောက်မှီခိုနေထိုင်ခဲ့ချိန်က ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းပါ။ “ကျမတို့နေစရာအဆင်မပြေလို့ ဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ သွားနေကြတာ။ သမီးကြီး စာမေးပွဲကြီးပြီးရင်တော့ ရွာပြန်မယ် လုပ်ထားပြီးပြီ” ဘုန်းကြီးကျောင်းတွင် (၁)လကျော်နေထိုင်လာပြီး ၂၀၁၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလမှာ သမီးငယ်လေးကို ဘကြီးဘုန်းကြီးက သက်ငယ်မုဒိမ်းမှု ကျူး လွန်ခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ ဒေါ်ထွေးရီက […]

နန်းဆိုင်နွမ်။            ။ “ဖမ်းဆီးခံရတဲ့ အမျိုးသမီးတွေအားလုံးမှာ ကလေးတွေ ကိုယ်စီရှိကြပါတယ်..” လယ်သမားအရေးကို လိုက်ပါ ကူညီဆောင်ရွက်ပေးတဲ့ ဦးတင်မောင်တိုးက ပြောပါတယ်။ “တချို့အမျိုးသမီးတွေဆိုရင် (၁)နှစ်အရွယ်၊ (၂)နှစ်အရွယ်ကလေးတွေ ပါတယ်။ အမေတွေက ထောင်ကျတော့ ရွာခံ တွေကပဲ ကြည့်ရှုစောင့်ရှောက်ပေးနေရတယ်” အမှုကတော့ အရှေ့ပိုင်းတိုင်း စစ်ဌာနချုပ်က ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း ရေပူကျေးရွာ တရွာလုံးနီးပါး တောင်ယာလုပ် ကိုင်နေသူတွေကို ပိုင်နက်ကျူးလွန်မှုနဲ့ တရားစွဲခဲ့တဲ့အမှုဖြစ်ပါတယ်။ တောင်သူအမျိုးသမီး (၃၂) ဦးအပါအဝင် လယ်သမား (၇၅)ဦး ထောင်ကျသွားပါတယ်။ တောင်သူအမျိုးသမီးမိခင်တွေ ထောင်ကျတဲ့အတွက် ရွာမှာကျန်ရှိနေတဲ့ ကလေးငယ်တွေရဲ့ ဝမ်းနည်းငိုကြွေးနေတဲ့ပုံ တွေကလည်း လူမှုကွန်ယက်မှာ ပြန်နှံ့ခဲ့ပါတယ်။ တောင်သူအမျိုးသမီး (၃၀)ကျော်အပါအဝင် လယ်သမား (၇၀)ကျော် ထောင်ကျခံရတဲ့အဖြစ်ကတော့ အရပ်သား ဒီမို ကရေစီအစိုးရလက်ထက်မှာ ပထမဆုံးအကြိမ် ကြုံခဲ့ရတဲ့ အဖြစ်ဆိုးပဲလို့ […]