Blog Post

ခြဲျခားဆက္ဆံခံေနရတဲ့ ရွမ္းေရွ႕သြားေတာလား…

နန္းဆုိင္ႏြမ္။          ။

“ မွတ္ပံုတင္ပါလား၊ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ျပည့္လား” လို႔ ကားဆရာက ထူးဆန္းတဲ့ေမးခြန္းေတြ ေမးပါတယ္။

ေအာက္တိုဘာလ (၁၅)ရက္ေန႔၊ နံနက္(၉)နာရီခြဲ ရွမ္းျပည္ေတာင္ပိုင္း၊ ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕ကေန ရွမ္းေရွ႕တာခ်ီလိတ္ သြားတဲ့ ကားသမားတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ စုိင္းလံုက ေမးလုိက္တဲ့ေမးခြန္းပါ။

ခရီးသည္အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦးကေတာ့ (၁၈)ႏွစ္ျပည့္လားဆုိတဲ့ေမးခြန္းေၾကာင့္ ဝမ္းသာအားရနဲ႔ “ ကားဆရာ က်မက (၁၈)ႏွစ္မျပည့္ေသးတဲ့ ရုပ္ေပါက္ေနလို႔လား” လို႔ စေနာက္ျပီး ျပန္ေမးလုိက္ပါတယ္။

“ ကြ်န္ေတာ္ဆုိလိုတာ (၁၈)ႏွစ္မွတ္ပံုတင္ပါလားလုိ႔ ေမးတာပါ။ လမ္းမွာ ရုပ္ကိုမၾကည့္ဘူး။ မွတ္ပံုတင္မွာ (၁၈)ႏွစ္ ျပည့္မျပည့္ဘဲၾကည့္တယ္” လို႔ျပန္ေျဖလုိက္တဲ့အေျဖကေတာ့ ေတာ္ေတာ္ထူးဆန္းတဲ့ အေျဖပါပဲ။

အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦး ရွမ္းေရွ႕ကိုသြားမယ္ဆုိရင္ ပထမဦးဆံုး(၁၈)ႏွစ္ျပည့္ မွတ္ပံုတင္ ကိုင္ေဆာင္ထားသလားဆိုတာ သိဖို႔လိုအပ္ျပီး (၁၈)ႏွစ္မျပည့္ဘဲ ခရီးသြားလာရင္ စစ္ေဆးေရးဂိတ္မွာ ေငြေပးေဆာင္ရတယ္လုိ႔ စိုင္းလံုက ေျပာျပ ပါတယ္။

ရွမ္းေရွ႕တေၾကာမွာ  အသက္(၁၈)ႏွစ္မျပည့္ရင္ အမ်ိဳးသမီးေတြ ခရီးသြားခြင့္မရသလုိ၊ မျဖစ္မေန ခရီးသြားမယ္ဆုိ ရင္လည္း ေက်ာင္းေထာက္ခံစာ၊ ရပ္ကြက္ေထာက္ခံစာေတြ ယူေဆာင္ၿပီး မိဘအုပ္ထိန္းသူေတြနဲ႔သာ သြားရမယ္ လုိ႔  ရွမ္းေရွ႕ျပည္သူေတြ ေျပာဆုိတာ ၾကားဖူးပါတယ္။

(၁၈)ႏွစ္ျပည့္မွတ္ပံုတင္လိုအပ္ရတဲ့အေၾကာင္းရင္းက လူကုန္ကူးမႈကို တားဆီးကာကြယ္ခ်င္လို႔ ျပဳလုပ္ေဆာင္ရြက္ တာပါလို႔  ကားသမား စိုင္းလံုက ေျပာျပပါတယ္။

ရွမ္းေရွ႕ကို ခရီးဆက္ရင္း ညေန(၄)နာရီ၊ တာေဂၚတံတားစစ္ေဆးဂိတ္ကို ေရာက္တဲ့အခ်ိန္မွာ ကားသမားစိုင္းလံုက ဆင္းသြားျပီး ျပန္တက္လာေတာ့“ အသက္(၁၈)ႏွစ္မျပည့္ေသးတဲ့သူ တစ္ေယာက္ပါတယ္၊ ကြ်န္ေတာ္မသိလုိက္ ဘူးဗ်ာ။ လဝကကို ၅၀၀၀ က်ပ္ေပးလုိက္ရတယ္” လုိ႔ ေျပာပါတယ္။

ဆက္လက္ၿပီး သူက “ က်ိဳင္းတံု၊ တာခ်ီလိတ္ စစ္ေဆးေရးဂိတ္ေတြမွာလည္း ဆက္ၿပီးေပးရမယ္” လို႔ ဆုိပါတယ္။

အဲဒီအသက္(၁၈)ႏွစ္ျပည့္ မွတ္ပံုတင္မလဲရေသးတဲ့ ပအုိဝ္းအမ်ိဳးသမီးဟာ မိုင္းပြန္ၿမိဳ႕ကေန ထိုင္းနယ္စပ္ တာခ်ီ လိတ္ကို သြားေရာက္ အလုပ္လုပ္မယ့္သူျဖစ္ပါတယ္။

“ ဒီလမ္းမွာေတာ့ အသက္(၁၈)ႏွစ္ျပည့္မွတ္ပံုတင္ မကိုင္ရင္ရစ္တယ္။ ေငြယူတယ္။ တကယ္လို႔ လူကုန္ကူးမႈ တား ဆီးတယ္ဆုိရင္ အမ်ိဳးသမီးေတြအျပင္ တျခားအသက္ မျပည့္တဲ့သူေတြကိုပါ စစ္ေဆးရ တားရမွာေပါ့။ အခုက အမ်ိဳးသမီးေတြကိုပဲစစ္တာ” လို႔ ပအိုဝ္းအမ်ိဳးသမီးနန္းမို႔က ေျပာပါတယ္။

ဒီလိုပဲ အသက္(၁၈)ႏွစ္ျပည့္မွတ္ပံုတင္ မရွိတဲ့အတြက္ စစ္ေဆးေရးဂိတ္မွာ ေငြက်ပ္(၃)ေသာင္းေပးရၿပီး ေငြမေပး ရင္ ခရီးသြားခြင့္ပိတ္ပင္တယ္လို႕ က်ိဳင္းတံုေဒသခံ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ နန္းတစ္က  ေျပာျပပါတယ္။

“ က်မ မိုင္းလားကို သြားအလုပ္လုပ္ဖုိ႔လာတုန္းက၊ မိုင္းေယာင္းစစ္ေဆးေရးဂိတ္မွာ အသက္မျပည့္လုိ႔ဆုိၿပီး ေပး မသြားဘူး။ အဲဒီတုန္းက (၁၆)ႏွစ္ပါ။ အေဖနဲ႔အတူလာတာပါ။ ေနာက္ဆံုးေငြေပးလိုက္ေတာ့ သြားလို႕ရတယ္” လို႔ နန္းတစ္ကဆုိပါတယ္။

ရွမ္းေရွ႕ေဒသဟာ လူကုန္ကူးမႈအျဖစ္မ်ားတဲ့ေဒသျဖစ္ခဲ့သလို အလုပ္အကိုင္၊ အခြင့္အလမ္းရွားပါးတဲ့အတြက္ ရွမ္း ေရွ႕ျပည္သူအမ်ားစုဟာ မိုင္းလားၿမိဳ႕နဲ႔ ထိုင္းႏုိင္ငံနယ္စပ္ေတြကို သြားေရာက္အလုပ္လုပ္ကိုင္ၾကရပါတယ္။

မုိင္းေယာင္းေဒသခံအမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးကလည္း “ က်မတို႔ဖက္မွာ အသက္(၁၈)ႏွစ္ျပည့္ မွတ္ပံုတင္မဟုတ္ရင္ ခရီး သြားလာခြင့္မရဘူး။ ဒါေပမယ့္ ေငြေပးရင္ေတာ့ သြားလို႔ရတယ္။ ေငြမေပးရင္ေတာ့ မိဘေတြပါရင္ေတာင္ သြားလုိ႔ မရဘူး” လို႔ ေျပာျပပါတယ္။

ရွမ္းေရွ႕ခရီးလမ္းေတြမွာ အမ်ဳိးသမီးေတြရဲ့ မွတ္ပံုတင္ကိုသာ အဓိကစစ္ၾကျပီး အမ်ိဳးသားေတြကိုေတာ့ ေသခ်ာစစ္ ေဆးမႈ မျပဳလုပ္ဘူးလို႔လည္း သိရပါတယ္။

လူကုန္ကူးမႈမွာ အမ်ိဳးသား၊ အမ်ိဳးသမီး၊ ကေလးသူငယ္ ဘယ္အသက္အရြယ္မဆို ျဖစ္ႏုိင္တယ္လို႕ ေဖာ္ျပထားပါ တယ္။

ကေလးသူငယ္ ကာကြယ္ေရး ဥပေဒအရ အသက္(၁၆)ႏွစ္ေအာက္ ကေလးငယ္တုိင္း မိဘအုပ္ထိန္းသူေတြနဲ႔သာ ခရီးသြားသင့္ျပီး အသက္(၁၈)ႏွစ္ျပည့္ မွတ္ပံုတင္ကိုင္ေဆာင္ထားရင္ ခရီးသြားတဲ့အခ်ိန္မွာ ပိုမိုလံုၿခံဳမႈရွိတယ္လို႕  ဥပေဒေရးရာ ပညာေပးမႈေတြ ျပဳလုပ္ေနတဲ့ ကြ်န္းတေထာင္ေျမေဖာင္ေဒးရွင္းတည္ေထာင္သူ နန္းဝါႏုက ေျပာပါ တယ္။

“ ရွမ္းေရွ႕ ထုိင္းနယ္စပ္ဖက္သြားရင္ အသက္(၁၈)ႏွစ္ မေျပာနဲ႔၊ အသက္(၂၅)ႏွစ္လည္း စစ္ေဆးပါတယ္။ ႏုိင္ငံျခား ကို တရားမဝင္နည္းလမ္းနဲ႔ ထြက္အလုပ္လုပ္ၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ႏုိင္ငံေတာ္စီမံခ်က္အေနနဲ႔လုပ္ၾကတာ၊ ဒါက ကေလးသူငယ္ေတြအတြက္ လိုအပ္လို႕ လုပ္သင့္ပါတယ္”လို႔ နန္းဝါႏုက ဆုိပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ မွတ္ပံုတင္ဟာ လူကုန္ကူးမႈတားဆီးကာကြယ္ဖို႔အတြက္ အဓိကက်တဲ့အရာ မဟုတ္ဘူးလို႔လည္း သူမက ဆုိျပန္ပါတယ္။

လူကုန္ကူးမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ခရီးသြားလာမႈေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြကုိ သီးသန္႔ကန္႔သတ္ထားတယ္ဆိုရင္ လူကုန္ ကူး တားဆီးကာကြယ္ေရး မဟုတ္ေတာ့ဘဲ အမ်ိဳးသမီးမ်ားကို ခြဲျခားဆက္ဆံတဲ့ပံုစံ ျဖစ္သြားႏိုင္တယ္လို႕ နန္းဝါႏု က ဆက္ေျပာပါတယ္။

“အသက္(၁၈)ႏွစ္ျပည့္မွတ္ပံုတင္မကိုင္ထားတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြကိုမွ  စစ္ေဆးတာဆိုရင္ေတာ့  ခြဲျခားမႈျဖစ္သြားၿပီ။ (၁၈)ႏွစ္ ျပည့္မျပည့္ အမ်ိဳးသားေရာ အမ်ိဳးသမီးေရာ အားလံုးစစ္ေဆးရမယ္။ အမ်ိဳးသမီးပဲ စစ္ေဆးတာမ်ဳိး မျဖစ္ သင့္ဘူး” လုိ႔ နန္းဝါႏုက ဆိုပါတယ္။

ဆက္လက္ၿပီးေတာ့လည္း အမ်ိဳးသမီးေတြကို စစ္ေဆးျပီး အသက္(၁၈)ႏွစ္ျပည့္မွတ္ပံုတင္မဟုတ္လို႕ ခရီးသြား အမ်ိဳးသမီးေတြကို ေငြေတာင္းတယ္ဆုိရင္ေတာ့ အဂတိလုိက္စားမႈ ျဖစ္သြားျပီ။ ေငြေတာင္းတာဟာ  ဥပေဒခ်ိဳး ေဖာက္တာပဲလို႔ သူက မွတ္ခ်က္ျပဳလုိက္ပါတယ္။

“ (၁၈)ႏွစ္မျပည့္ရင္ ခရီးမသြားရဘူး၊ ေထာက္ခံစာနဲ႔ သြားလာရမယ္ဆုိတာေတြ မရွိေတာ့ဘူး။ အရင္တုန္းကေတာ့ ရွိပါတယ္။ အခုေနာက္ပိုင္းေတာ့ မရွိေတာ့ပါဘူး။ သံသယရွိရင္ေတာ့ စစ္ေဆးတာရွိပါတယ္” လို႔ တာခ်ီလိတ္ခရုိင္ လူကုန္ကူးမႈ တားဆီးႏွိမ္နင္းေရး ရဲတပ္ဖြဲ႔က ရဲမွဴးေဒၚရင္ရင္ေအးက ေျပာပါတယ္။

ဘယ္သူမဆုိ လြတ္လပ္စြာ သြားလာလုိ႔ရျပီး အသက္မျပည့္လည္း ခရီးသြားလာႏုိင္ပါတယ္။ အသက္(၁၈)ႏွစ္ မျပည့္ေသးတဲ့ အမ်ိဳးသမီးတုိင္း ခရီးသြားပါက စစ္ေဆးခံရတာမ်ဳိး မဟုတ္ပါဘူးလို႔ ရဲတပ္ဖြဲ႔ရဲမွဴး ေဒၚရင္ရင္ေအးက ျဖည့္စြက္ရွင္းလင္းပါတယ္။

အမ်ိဳးသမီးတုိင္းဟာ လြတ္လပ္စြာ သြားလာခြင့္ရွိၿပီး၊ အမ်ိဳးသမီးေတြ လံုလံုၿခံဳျခံဳသြားလာႏုိင္ဖုိ႔ အကာအကြယ္ေပး ၾကသလိုနဲ႔ တခါတေလမွာ ဖိႏွိပ္တာေတြ ျဖစ္သြားၾကတယ္လို႔ အမ်ိဳးသမီးေရးကို တက္တက္ၾကြၾကြေဆာင္ရြက္ ေနတဲ့ နန္းျမဦးကလည္း ေျပာပါတယ္။

အမ်ိဳးသမီးတုိင္းဟာ အမ်ိဳးသားမ်ားလို လြတ္လပ္စြာ ခရီးသြားႏုိင္ခြင့္ရိွတယ္လို႔ အမ်ိဳးသမီးအေရး ေဆာင္ရြက္သူ မ်ားက ေျပာၾကတာပါ။

အသက္(၁၈)ႏွစ္ျပည့္ မွတ္ပံုတင္မကိုင္ေဆာင္တဲ့ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ခရီးသြားလာတာကို ကန္႔သတ္တာဟာ လူကုန္ ကူးမႈကို မကာကြယ္ႏုိင္ေၾကာင္းနဲ႔ လူကုန္ကူးမႈဆိုတာ နည္းလမ္းေပါင္းစံုရွိေၾကာင္း၊ အမ်ိဳးသမီးအေရး ေဆာင္ရြက္ လႈပ္ရွားသူမ်ားက ဆုိၾကပါတယ္။

ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ပိုင္းကို ကားလမ္းနဲ႔ ခရီးသြားလာေနၾကရတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ ဥပေဒေရး၊ အမ်ိဳးသမီးေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့အခြင့္အေရးေတြ သိနားလည္မႈ အားနည္းေနတဲ့အတြက္ အခုအခ်ိန္အထိ ေခါင္းပံုျဖတ္ခံေနရဆဲပါလို႔  ရွမ္းျပည္နယ္က အမ်ိဳးသမီးေရး ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့သူေတြက ေျပာဆုိေနၾကပါတယ္။

 

 

 

 

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Related Posts

ေရကာတာ ရပ္တန္႔ေရး လႈပ္ရွားသူ ေရႊ႔ေျပာင္းဒုကၡသည္ မိသားစုမ်ား ကုမၸဏီေထာက္ပံ့မႈ ျဖတ္ခံရ

ဆိုင္း(HI)။ ၂၇၊ ဇြန္၊၂၀၁၄။ ျမစ္ဆံုေရကာတာ လံုး၀ရပ္တန္႕ေရး လႈပ္ရွားမႈတြင္ ပါ၀င္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ေရႊ႕ေျပာင္း ေဒသခံအမ်ဳိးသမီး (၂) ဦးႏွင့္ မိသားစု၀င္ (၁၈) ဦးကို (CPI)